www.zwartekat.nl - Verzamelpunt voor cabaret en stand-up comedy
portret

terug

In de media: Jeroen van Merwijk - 28 feb 2008
"'Ik ben ook al de 50 gepasseerd (..) Dat maakt een mens milder. In deze show zou ik niet snel een nummer als Alle mannen moeten dood zingen. Maar het is ook weer niet zo dat het publiek ineens in een warm bad wordt ondergedompeld. Ik vertel de mensen graag nog steeds dingen die ze niet willen horen. Dat vind ik ook de functie van cabaret. Ik geloof niet in bevestiging, zo’n gezellig avondje uit of een feest der herkenning waarbij je het publiek precies vertelt wat het wil horen. Dan liever een chagrijnig type. Een arrogante lul wellicht.' Die laatste eigenschap vormt, tezamen met zijn beeldschone, poëtische liedjes het handelsmerk van de cabaretier. Gekruid met veel ironie en cynisme is Jeroen van Merwijk de betweter die de aanwezigen graag de les mag lezen."
-lees het volledige artikel
'Chagrijnige poëzie' door Arno Gelder in: AD, 6 dec 2007

"Tussen het vrolijke venijn dat zijn handelsmerk is geworden, schitteren nu ook een teer liefdesliedje en een weemoedig chanson over het verglijden van de tijd: De Vijftigers zijn tachtig en de Tachtigers zijn dood. Maar behaagziek is hij nog altijd allerminst; (..) geen hapklare brokken voor een breed publiek. (..) klaaglijke kwinkslagen van een cabaretier met dwarse standpunten, een erudiet idioom, een hoogst origineel soort logica en een hang naar zelfingenomenheid met komische gevolgen. (..) Tegenwoordig moet je als kunstenaar alles echt menen, hoont hij. Terwijl kunst juist de waarheid moet liegen. Van Merwijk doet beide. Hij meent en liegt tegelijk."
'Merwijk liegt en meent tegelijk' door Henk van Gelder in: NRC, 13 feb 2008

"Van Merwijk schuurt, prikkelt en provoceert ook in zijn tiende programma. En houdt zijn publiek de spiegel voor waarin het zichzelf volgevreten, verveeld, ontevreden en hersendood terugziet. Nederland kan worden omgedoopt in 'Vervelië', zingt hij in één van zijn giftige liedjes. In een ander lied heeft hij het over 'een land waar de latten laag liggen'. Een land vol knuffelleggers, stille tochtenlopers en kistapplaudisseerders wordt nergens serieus genomen. (..) Het spreekt vanzelf dat Van Merwijk heel veel medelijden heeft. Met heel veel mensen, doceert hij rustig en heerlijk zelfingenomen. En opnieuw imponeren - naast zijn scherpe en cynische kijk op de wereld - zijn liedteksten. Hij vindt altijd uiterst originele invalshoeken om te bezingen wat hem raakt en wat hem lief is. Daarvoor moet de pet na twintig jaar maar eens eerbiedig af."
'De pet eerbiedig af voor Van Merwijk' door Ruud Buurman in: Parool, 16 feb 2008

In de media: Jeroen van Merwijk - 2 maart 2006
"'Dat kunnen alleen de hele groten' is alweer zijn negende en de inhoud is ouderwets Van Merwijks: stekelige conferences, ironische, vaak geengageerde liedjes en af en toe een intiem liefdeslied. De kapstok van deze voorstelling vormt een verhuizing. (..) Jeroen van Merwijk hanteert een prettig soort ironie. Die ligt als een saus over bijna alles wat hij zegt. Daardoor word je voortdurend op het verkeerde been gezet en kun je je lachen maar moeilijk houden. (..) 'Geloven in de markt' is volgens hem het allerdomste dat er bestaat. De idealen zijn ingeruild voor geld, een them dat wel vaker terugkeert in zijn programma's. Van Merwijk ergert zich wild. Maar als hij te fel wordt, neemt hij zichzelf onmiddellijk terug: 'Oja, het cabaret, het moet wel blijven kabbelen.' Heerlijke relativeringen. (..) Zijn liedjes verdienen aandacht, al was het maar omdat ze zo mooi van taal zijn. Maar ook de inhoud zet tot denken aan, een verademing, dit soort cabaret. Omdat het ergens over gaat."
'De prettige ironie van Jeroen van Merwijk' door Rinske Wels, in: Trouw, 17 jan 2006

"Jeroen van Merwijk geeft zijn publiek meteen een warm, welkom gevoel. 'Ik heb eigenlijk wel wat beters te doen dan optreden in een kuttheatertje in the middle of nowhere,' bekent hij openhartig. (..) De arrogantste en chagerijnigste cabaretier van Nederland is weer lekker op dreef in zijn nieuwe show. Mijnheer Van Merwijk (..) strooit weer kwistig met publieksverachtig, zelfverheerlijking en hilarische liedjes."
'Zelfverheerlijking op zijn best' door Ruud Meijer, in: AD, 13 jan 2006

"De conferences herbergen af en toe een aardige grap, maar vaker gaan ze ten onder door flauwe, voorspelbare woordgrapjes en oeverloze herhalingen van iets dat de eerste keer nog best grappig was. Het cement van de voorstelling - de conferences - mag dan niet van een indrukwekkend niveau zijn, de liedjes waarmee de voorstelling is opgebouwd compenseren dat gemis ruimschoots. Een prachtig liefdeslied blijft volkomen verstoken van Van Merwijks voornaamste handelsmerk, de ironie. Geen gegrap, gewoon een goed en bloedmooi lied waarmee Van Merwijk maar weer eens aantoont hoe goed en veelzijdig hij is als tekstschrijver. In zijn loflied op tekstdichter en collega-cabaretier Kees Torn toont Van Merwijk zich bescheiden. Hij kijkt in de spiegel en bezingt schitterend een man die hij niet herkent en - jawel - ook in liedvorm krijgen prominente VVD-ers en kabinetgenoten er op spottende wijze van langs."
-lees het hele artikel
'Van Merwijk vooral groot als liedjesschrijver ' door Alexander Nijeboer, in: Volkskrant, 13 jan 2006

"Van Merwijk laathet wereldleed komisch contrasteren met de vele nieuwe glossy-tijdschriften die telkens op de markt worden gebracht,zingt een honend soort loflied op minister Donner en geeftgeestig commentaar op de gevolgen van de vrouwenemancipatie. (..) Maar hij zingt bovendien een paar gave liefdesliedjes waarvan er minstens één een langer leven verdient. Dat kunnen alleen de héle groten, zijn tiende programma in vijftien jaar, niet alleen een staaltje sardonisch cabaret, maar ook een ode aan alles wat mooi is."
'Sardonisch cabaret brengt ode aan alles wat mooi is' door Henk van Gelder, in: NRC Handelsblad, 11 jan 2006

In de media: Jeroen van Merwijk - 15 apr 2005
"Cabaretier Jeroen van Merwijk, naar eigen zeggen afgestudeerd aan de cabaretschool, geeft in het programma 'Ik ben zo blij, dat ik mezelf niet ben' het publiek les in cabaret (..) Jeroen keuvelt nu eens hierover dan weer daarover, ingt eens een liedje als het hem uitkomt en lijkt het begin van zijn programma voortdurend uit te stellen (..) Zijn timing als causeur is geweldig, met zijn gezichtsuitdrukkingen spéélt hij als het ware en het contact met het publiek is optimaal. Zijn nummers zijn stuk voor stuk zeer verrassend en hij zingt ze meer dan aangenaam."
'Veel ironie bij Jeroen van Merwijk' door Rennie Veenstra, in: Nieuwe Dockumer Courant, 14 mrt 2005

In de media: Jeroen van Merwijk - 18 mei 2004
Het Algemeen Dagblad interviewde Van Merwijk.
"Als Freek de Jonge onbetwistbaar Neerlands clown is en Youp van 't Hek de nationale hofnar, dan mag Jeroen van Merwijk aanspraak maken op de titel Hollands troubadour. Niet alleen omdat de Utrechtse cabaretier een begaafd liedjesschrijver is, maar ook omdat hij cabaret beoefent in de pure zin van het woord. (..) In zijn nieuwe show trekt Jeroen van Merwijk vooral van leer tegen de huidige trend 'vooral jezelf te zijn', die zich bijvoorbeeld op tv vaak schaamteloos manifesteert. '(..) kennelijk als consequentie van het huidige individualisme.' Met een vies gezicht: 'Op zoek gaan naar jezelf is er ook zo een. Daarom zeg ik: ik ben blij dat ik mezelf niet ben.' (..) 'ik vind dit vak een echt ambacht, ben er ook heilig van overtuigd dat de cabaretier intelligenter dient te zijn dan het publiek. Je moeten kunnen uitdagen en prikkelen, pesterig zijn. Veel mensen in de zaal denken als ik opkom: wat een zak. Nee, ik ben geen anti-held, niet echt de schlemiel,maar ik ben ook niet erg sympathiek of onschuldig. Op z'n best een realist met een vleugje romantiek, op z'n slechtst een arrogante hufter. Ik mag graag iets in beweging brengen.'"
''Tegendraadse troubadour ; Jeroen van Merwijk en de 'schrijnende realiteit'' door Arno Gelder, in: Algemeen Dagblad, 4 feb 2004

Ook Trouw sprak met Van Merwijk.
"'Ik ben een geboren cabaretier. Door het probleem heen kijken, iets tot op het bot doordenken, dat kan ik gewoon goed. En ik heb overal een mening over. Misschien ben ik als schilder ook wel cabaretier. Altijd de buitenkant, altijd commentaar geven op dingen. Cabaret is een typische commentaar-kunstvorm.' Maar jij draagt geen oplossing aan. 'Nee, maar ik kan wel een probleem heel helder neerzetten. Wij cabaretiers zijn ervoor om de zekerheden te ondermijnen. (..)' Wie is de echte Jeroen van Merwijk? '(stilte) 'Ik heb geen flauw idee en naarmate ik ouder word, wordt het steeds minder duidelijk. Dat is heel complex, ik heb daardoor een heel gecompliceerd leven. Als kind al. Maar het is ook mijn talent. Alleen heb ik veel moeite gehad om dat talent te vinden. Toen ik met 23 naar de kunstacademie ging, begon mijn leven pas echt. Vóór die tijd was het afzien. Ik voelde een groot talent in ijzelf, maar het kon geen kant op door mijn eigen geestelijke beperkingen.'"
'Hij speelt maar wat, zegt cabaretier Jeroen van Merwijk' door Rinske Wels, in: Trouw, 9 mrt 2004

"Van Merwijk (..) heeft een gortdroge uitstraling en sublimeert het anti-heldendom van de misantropische, moedeloze man die de open inrichting die samenleving heet meewarrig eziet. Zijn teksten zijn trefzeker, zijn liedjes hilarisch met gevoel voor taal en poëzie. (..) Zijn voornaamste kracht is zijn ontwapenendheid. Van Merwijk kan tussen neus en lippen door hele volksstammen schofferen en de vreselijkste dingen debiteren met een waarlijk engelachtige mimiek. Zijn nieuwe show is een verzameling korte conferences en liedjes, die bijeen wordt gehouden door de running gag dat Van Merwijk het programma nog niet is begonnen. (..) In hilarische observaties mangelt hij de rampenfotografie van World Press Photo (..) en pleit hij voor het blijven van alle asielzoekers. 'Waarom altijd die schrijnende gevallen?' (..) Dat Jeroen van Merwijk in deze voorstelling bovenal zichzelf is, mag in deze chaotische tijden in elk geval een prettige zekerheid heten."
'Van Merwijk blijft gelukkig zichzelf' door Arno Gelder, in: Algemeen Dagblad, 12 mrt 2004

"Hij is altijd een anti-artiest gebleven - stekelig, spitsvondig, vrij van behaagzucht en met een laconiek soort cynisme. De gezelligheid die hij in zijn niuewe voorstelling zegt na te streven blijft dan ook goeddeels achterwege. (..) Wel excelleert Van Merwijk weer in omgekeerde redeneringen en tot in het extreme doorgevoerde logica. (..) voortdurend schiet hij uit een onverwachte hoek. (..) Mij begon het echter te vervelen dat hij zich telkens tot de orde laat roepen door die quasi-leuke luidsprekersstem. En ook, dat zijn conferences vaak te stroef zijn om tot grote hoogte te stijgen."
'Van Merwijk koning van de stroeve lach' door Henk van Gelder, in: NRC Handelsblad, 15 mrt 2004

"Het is dé trendbreuk van dit cabaretseizoen: Jeroen van Merwijk komt op en heeft er zìn in. (..) In de hoek van het podium staat een grote fauteuil, een rokershoek, want roken is gezellig. (..) Vrees niet, met die gezelligheid wil het deze keer niet echt vlotten. (..) een lied om het zelfvertrouwen van het Nederlandse volk op te krikken ('We zijn best goed..'), een meezingen ('Moet je maar geen lul zijn'), een lied waar je gewoon doorheen mag praten (..) of een lied over de behoeftes van mannen ('Een man moet soms gewoon eens iemand doodslaan'). (..) Hij moet, bij het schrijven van het muzikale deel voor dit programma, in een bloedvorm zijn geweest. Het zijn prachtige schilderijtjes van zijn wereldbeeld. (..) met dit programma heeft hij zichzelf tóch weer overtroffen."
'Van Merwijk maakt het gezellig' door Ruud Buurman, in: GPD-bladen, 26 mrt 2004

"Ik ben zo blij dat ik mezelf niet ben van Jeroen van Merwijk gaat over de democratisering van gevoelens en meningen. Iedereen lijkt het recht te claimen zich emotioneel te uiten of een mening te ventileren. (..) Wat Van Merwijk ook probeert, gezellig wordt het niet. Een gemis? Nee, een verademing. De liedjes zijn sublieme plaagstootjes, stuk voor stuk hoogtepunten. (..) Tussen de liedjes door neemt Van Merwijk stelling in een prachtig programma met vlijmscherpe, geëngageerde conferences. Stelling, tegen het publiek dat overal over wil meepraten én tegen het cabaret dat de oren teveel naar het publiek laat hangen."
'Plaagstootjes en protestsongs' door Alexander Nijeboer, in: De Volkskrant, 11 mrt 2004
met dank aan: Bumme

In de media: Jeroen van Merwijk - 17 mrt 2004
"Een stem door de luidsprekers kondigt "onverdund topamusement" aan en vraagt onze aandacht voor "de koning van de lach". Maar dat is natuurlijk ironie. Jeroen van Merwijk speelt weliswaar al ruim 12 jaar cabaret, maar hij is altijd een anti-artiest gebleven - stekelig, spitsvondig, vrij van behaagzucht en met een laconiek soort cynisme. (..) Van Merwijk (excelleert) weer in omgekeerde redeneringen en tot in het extreme doorgevoerde logica. (..) Mij begon het echter te vervelen, dat hij zich telkens tot de orde laat roepen door die quasi-leuke luidsprekerstem. En ook, dat zijn conferences vaak te stroef zijn om tot grote hoogte te stijgen. Van de vele ballonnetjes die hij oplaat, worden sommige te snel weer losgelaten en andere lopen nogal futloos leeg. Misschien doet de anti-artiest toch te veel zijn best om een gemiddeld cabaretier te worden."
'Van Merwijk koning van de stroeve lach' door Henk van Gelder, in: NRC Handelsblad, 15 mrt 2004

"Van Merwijk is een cabaretier in de ware zin van het woord. Hij heeft een gortdroge uitstraling en sublimeert het anti-heldendom van de misantropische, moedeloze man die de open inrichting die samenleving heet meewarig beziet. Zijn teksten zijn trefzeker, zijn liedjes hilarisch met gevoel voor taal en poezie. (..) Zijn nieuwe show is een verzameling korte conferences en liedjes, die bijeen wordt gehouden door de running gag dat Van Merwijk het programma nog niet is begonnen. Daardoor krijgt de avond iets aangenaams losjes en in die vorm komt de terloopsheid van Van Merwijk het best tot zijn recht. Zijn liedjes vormen ook nu de hoofdmoot -en terecht. (..) Zijn strijd tegen de 'eerlijkheidsmanie' in de huidige tijdsgeest is de Don Quichotterie van een man die het ook niet meer weet. Hij wordt er moedeloos van, maar juist die stemming brengt in cabarateske zin het beste in hem boven. Dat Jeroen van Merwijk in deze voorstelling bovenal zichzelf is, mag in deze chaotische tijden in elk geval een prettige zekerheid heten."
'Van Merwijk blijft gelukkig zichzelf' door Arno Gelder, in: Algemeen Dagblad, 12 mrt 2004

"Ik ben zo blij dat ik mezelf niet ben van Jeroen van Merwijk gaat over de democratisering van gevoelens en meningen. Iedereen lijkt het recht te claimen zich emotioneel te uiten of een mening te ventileren. (..) Wat Van Merwijk ook probeert, gezellig wordt het niet. Een gemis? Nee, een verademing. De liedjes zijn sublieme plaagstootjes, stuk voor stuk hoogtepunten. In genre variëren de nummers van ouderwetse, Dylan-achtige protestsongs en grimmige meezingers tot ontroerende liefdesverklaringen. Tussen de liedjes door neemt Van Merwijk stelling in een prachtig programma met vlijmscherpe, geëngageerde conferences. Stelling, tegen het publiek dat overal over wil meepraten én tegen het cabaret dat de oren te veel naar het publiek laat hangen."
'Plaagstootjes en protestsongs' door Alexander Nijeboer, in: De Volkskrant, 11 mrt 2004

Trouw sprak met Van Merwijk voorafgaand aan de premiere op 9 maart.
"Een lied is de sterkste vorm die er is. Voor mij is het de beste manier om een maatschappelijk probleem aan te snijden. Ik word gedwongen om in het kort iets duidelijk te maken. Dit lied bestaat uit drie kleine strofen, maar het verwoordt precies het probleem van de World Press Photo: waarom neemt zo'n fotograaf een foto en gaat hij niet helpen? Het volkomen immorele daarvan wordt nergens letterlijk gezegd, maar de zaal denkt: Ai. Een conference komt nooit zo goed aan als een lied. (..) Ik ben een geboren cabaretier. Door het probleem heen kijken, iets tot op het bot doordenken, dat kan ik gewoon goed. En ik heb overal een mening over. Misschien ben ik als schilder ook wel cabaretier. Altijd de buitenkant, altijd commentaar geven op dingen. Cabaret is een typische commentaar-kunstvorm."
'Hij speelt maar wat, zegt cabaretier Jeroen van Merwijk: 'Ik ben blij dat ik mezelf niet ben.'' door Rinske Wels, in: Trouw, 9 mrt 2004

In een interview met het Algemeen Dagblad:
"Er is tegenwoordig een soort dwang om jezelf je zijn, kennelijk als consequentie van het huidige individualisme.' Met een vies gezicht: 'Op zoek gaan naar jezelf is er ook zo een. Daarom zeg ik: ik ben blij dat ik mezelf niet ben. (..) Moet je eerlijk tegen je vrouw zeggen dat je vreemd bent gegaan? Dat heb ik nou nooit gesnapt. Gewoon je bek houden, luidt mijn advies. Je vrouw, jijzelf en de kinderen worden er alleen maar ongelukkig van. Daarom vind ik ook dat cabaret geen cursus eerlijkheid is. Cabaret, dat is juist de zaak bij elkaar liegen. (..) ik vind dit vak een echt ambacht, ben er ook heilig van overtuigd dat de cabaretier intelligenter dient te zijn dan het publiek. Je moeten kunnen uitdagen en prikkelen, pesterig zijn. Veel mensen in de zaal denken als ik opkom: wat een zak. Nee, ik ben geen anti-held, niet echt de schlemiel,maar ik ben ook niet erg sympathiek of onschuldig. Op z'n best een realist met een vleugje romantiek, op z'n slechtst een arrogante hufter. Ik mag graag iets in beweging brengen."
'Tegendraadse troubadour ; Jeroen van Merwijk en de 'schrijnende realiteit'' door Arno Gelder, in: Algemeen Dagblad, 4 feb 2004
met dank aan Bumme