Verslag Concours om de Wim Sonneveldprijs

In het Nieuwe de la Mar-theater, zo overvol dat je er spontaan claustrofobisch van wordt, werd afgelopen maandagavond een memorabele finale van het Concours om de Wim Sonneveldprijs gespeeld. Memorabel omdat nog lang gediscussieerd kan worden over de uitslag. Dat bij een beoordeling van een cabaretfestival de jury en het publiek van mening verschillen mag niet verbazen. Het publiek kiest veelal voor de act waarbij ze het meest hebben gelachen, terwijl de jury veelal naar de artistieke kwaliteiten kijkt.

Met zijn wat onbeholpen podium-presentatie, waarbij hij zijn armen niet goed wist te plaatsen, bracht de jonge Robin Bleeker veelal liedjes in zijn programma ‘IJsberen in de kleedkamer’. De zangstem kwam daarbij volgens mij net iets te kort, het spel op de piano is meer dan redelijk, zijn gitaarspel simplistisch. Bleeker zocht zijn onderwerpen vooral in zijn eigen omgeving zoals irritante ouders, zijn belevenissen in de schoolkantines en het niet kunnen krijgen van vriendinnetjes. Regelmatig moeten ook de ‘meisjes van verzorging’ het ontgelden, iets wat door de herhaling steeds grappiger wordt. Helaas was het taalgebruik van Bleeker af en toe te woordspelerig. Zijn lied over het inhouden van scheten kreeg in de zaal applaus van Jan Boerstoel. Nou, dan is toch geen slecht teken. Maar over het algemeen bleven zijn onderwerpen toch iets teveel aan de oppervlakte, op wellicht dat ene lied na over het Marokkaanse meisje dat geen aansluiting kan vinden met haar omgeving.
De jury roemde Bleekers observatievermogen en zijn mooie zang. Zijn muzikaliteit was redelijk en ook de jury ergerde zich wat aan de woordspelerigheid.
Met de jury ben ik benieuwd hoe hij zich verder ontwikkeld.

Eva Schuurman bracht met de Crema-clown en een brief aan de overleden moeder twee mooie momenten in haar voorstelling ‘Trauma’. De rest van de aaneenschakeling van typetjes kon mij echter weinig boeien en af en toe was het voor mijn gevoel tenenkrommend slecht. Sommige ideeën werden ook te lang uitgerekt, zoals de opsomming van verschillende soorten nootjes en het astmatische meisje dat gedwongen carnaval moet vieren. Midden in het programma neemt Schuurman de tijd om het decor voor te stellen aan het publiek. Ook de jury vond dit een breuk in de voorstelling.
De jury vond Schuurman oorspronkelijk met lef. Naast een goed observatievermogen heeft ze het vermogen om te ontroeren. Er werd volgens de jury goed geacteerd en de keuze voor de thema’s trauma en dood vonden ze gedurfd.
Haar optreden werd duidelijk op diverse manieren geinterpreteerd en wellicht is dat het teken van echte kunst.

Het laatste optreden van de avond was van Arnoud Kaldeway. Met zijn programma ‘Spelletjes’ heeft hij een mooi afgeronde voorstelling gemaakt. Tijdens zijn aankondiging loopt hij al het podium op en terwijl hij zijn verhaal afsteekt bouwt hij op komische manier nogal omslachtig zijn decor op. Zijn droog-komische voordracht versterkt zijn bizarre hersenspinsels, over zijn buurman, zijn vader in een psychiatrische inrichting, op vakantie met de hond en natuurlijk zijn vriendin, onder wiens seksuele enthousiasme hij gebukt lijkt te gaan.
Het hoogtepunt van de avond was toch wel zijn uitleg van een gezelschapsspel waarbij het erom gaat om zoveel mogelijk hoeren en ambtenaren te vergaren. In de bizarre spelregels komt ook de actualiteit vernuftig aan bod. Zo kan je wel bommen gooien, maar dan staat het bos in de weg. Echter, het is geen probleem als je je principe-kaart inlevert.
Kaldeway maakte in mijn opzicht het sterkste programma van de avond, maar ik kon me wel vinden in het commentaar van de jury dat zijn presentatie de neiging had om iets te eenzijdig te worden. Hierdoor lijkt hij een beperkte theaterpersoonlijkheid te hebben. De jury roemde de opbouw van het programma en hoopt dat zijn stemgebruik en frasering contrastrijker wordt.

In hun oordeel liet de jury kwetsbaarheid, lef en risico laten prevaleren boven de zekerheid van een afgerond programma. Daarom won Eva Schuurman, tot luide tevredenheid van een deel van het publiek. De juryprijs ging dus aan Arnoud Kaldeway voorbij, maar het publiek gaf hem de publieksprijs. Of deze waardevoller is dan de juryprijs is eigenlijk net zo discutabel als de uitslag van dit concours.
Het moet overigens gezegd worden dat ik zelden iemand zo innemend een prijs in ontvangst heb zien nemen als Eva Schuurman.

Richard van Bilsen
–www.amsterdams-kleinkunst-festival.nl
–Zwartekat Forum: AKF
foto’s: Marc Heijnen